Οι Σουηδοί προσέρχονται την ερχόμενη Κυριακή στις κάλπες για τις βουλευτικές εκλογές, έπειτα από προεκλογική εκστρατεία στην οποία κυριάρχησαν η δημόσια υγεία και η αγοραστική δύναμη, ενώ η κατάσταση στον τομέα της ασφάλειας γίνεται ολοένα πιο σύνθετη.
Για μήνες, οι δημοσκοπήσεις προέβλεπαν καθαρή επιστροφή στην εξουσία της κεντροαριστερής αντιπολίτευσης, με επικεφαλής τους Σοσιαλδημοκράτες και τη Μαγκνταλένα Άντερσον. Το τελευταίο διάστημα, όμως, η κεντροδεξιά κυβερνητική συμμαχία του απερχόμενου συντηρητικού πρωθυπουργού Ουλφ Κρίστερσον και το αντιμεταναστευτικό κόμμα Δημοκράτες της Σουηδίας (SD), που τη στηρίζει στο κοινοβούλιο, έχουν περιορίσει τη διαφορά.
Σύμφωνα με ειδικούς, το αποτέλεσμα ενδέχεται να κριθεί από λίγες ψήφους. «Έχουμε λιγάκι σασπένς», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Γιαν Τορέλ, πολιτολόγος στο Πανεπιστήμιο της Στοκχόλμης.
Οι τρεις τελευταίες δημοσκοπήσεις έδειξαν ότι τα τέσσερα κόμματα της αριστεράς και του κέντρου συγκεντρώνουν περίπου 50% των προθέσεων ψήφου, έναντι 47% για τα τέσσερα κόμματα της δεξιάς.
Στο επίκεντρο οι ανισότητες
Η δεξιά συμμαχία υπόσχεται να συνεχίσει την πολιτική καταπολέμησης της εγκληματικότητας και περιορισμού της μετανάστευσης. Ωστόσο, η προσέγγιση αυτή, η οποία τη βοήθησε να ανέλθει στην εξουσία το 2022, προκαλεί σήμερα πολύ λιγότερο ενθουσιασμό, εκτιμά ο κ. Τορέλ.
Ο Ουλφ Κρίστερσον «πήρε την εξουσία με πρόγραμμα που είχε κυρίως άξονες τον αγώνα εναντίον της εγκληματικότητας και τη μείωση των τιμών της ενέργειας». Όμως, «η εγκληματικότητα και οι τιμές της ενέργειας μειώθηκαν και τα ζητήματα αυτά δεν είναι πλέον στην κορυφή των ανησυχιών των εκλογών», εξήγησε.
Σε μια χώρα όπου οι ανισότητες διευρύνονται, η αριστερά δηλώνει ότι θέλει να αυξήσει τη φορολογία στις τράπεζες και στα υψηλά εισοδήματα, ώστε να επενδύσει στην υγεία και την παιδεία και να στηρίξει τα νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν αυξημένο κόστος ζωής.
«Νομίζω ότι η Σουηδία έχει αλλάξει, είναι πολύ πιο διχασμένη (...) Πρέπει να βελτιώσουμε το σύστημα υγείας και κοινωνικής προστασίας. Χειροτέρεψαν τα τελευταία χρόνια και νομίζω πως πρέπει να τα ανοικοδομήσουμε», δήλωσε στο AFP η 46χρονη Χάνα Ζουστίν Χάλμπορν, εργαζόμενη στον τομέα της μόδας.
Για τη Μαγκνταλένα Άντερσον, το διακύβευμα των εκλογών είναι η απάντηση στο ερώτημα «τι χώρα πρέπει να είναι η Σουηδία».
Οι ψηφοφόροι καλούνται να επιλέξουν ανάμεσα σε «μια Σουηδία (...) όπου ο κόσμος έχει δουλειά, όπου μπορούμε να βελτιώσουμε το μοντέλο μας της κοινωνικής προστασίας» και «μια χώρα εντελώς διαφορετική, με κυβέρνηση όπου θα κυριαρχούν οι Δημοκράτες της Σουηδίας, κόμμα της άκρας δεξιάς το οποίο ίδρυσαν νεοναζί», τόνισε στο Γαλλικό Πρακτορείο, στο περιθώριο προεκλογικής εκδήλωσης όπου ήταν κεντρική ομιλήτρια.
Οι Δημοκράτες της Σουηδίας ξεπέρασαν το 2022 το κόμμα του κ. Κρίστερσον και έγιναν η δεύτερη δύναμη στο σουηδικό κοινοβούλιο, εξασφαλίζοντας περίπου 20% των ψήφων.
Συμμετοχή της ακροδεξιάς στην κυβέρνηση;
Σε περίπτωση νίκης της δεξιάς συμμαχίας, οι Δημοκράτες της Σουηδίας προσδοκούν να συμμετάσχουν στην κυβέρνηση για πρώτη φορά στην ιστορία τους, αντί να την υποστηρίζουν απλώς, όπως έκαναν τα τελευταία τέσσερα χρόνια.
Το κόμμα απαιτεί πλέον υπουργικά χαρτοφυλάκια, ενώ ο απερχόμενος πρωθυπουργός έχει υποσχεθεί να του αναθέσει ορισμένα, ιδίως το υπουργείο Μετανάστευσης.
Μερικές ημέρες πριν από τις εκλογές της 13ης Σεπτεμβρίου, το ίδρυμα Expo, που παρακολουθεί την εξέλιξη της σουηδικής ακροδεξιάς, αποκάλυψε ότι υπάλληλος του SD στο κοινοβούλιο είχε επανειλημμένα μοιραστεί σε ιστότοπους κοινωνικής δικτύωσης προπαγάνδα υπέρ της Ρωσίας.
Ο Ουλφ Κρίστερσον, ο οποίος κατάφερε να ξεπεράσει σειρά σκανδάλων που αμαύρωσαν τη θητεία του, αντέδρασε έντονα. «Βρισκόμαστε εν μέσω πολέμου στην Ευρώπη», δήλωσε στην εφημερίδα Aftonbladet. «Δεν είναι δυνατόν να έχουμε στο κοινοβούλιο ανθρώπους που διασπείρουν ρητορική υπέρ της Ρωσίας».
Μετά την προσάρτηση της Κριμαίας στη Ρωσία το 2014 και τη στρατιωτική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, η Σουηδία εντάχθηκε στο NATO και προχωρεί σε ευρείας κλίμακας επανεξοπλισμό.
Η Στοκχόλμη ενισχύει επίσης την προετοιμασία της για την αντιμετώπιση κυβερνοεπιθέσεων, εκστρατειών παραπληροφόρησης και επιχειρήσεων κατασκοπείας που συχνά αποδίδονται στη Ρωσία. Οι αρχές του σκανδιναβικού βασιλείου αναφέρουν, εξάλλου, ότι έχουν αντιμετωπίσει παραβιάσεις από μη επανδρωμένα εναέρια οχήματα και αεροπλάνα πάνω από τη Βαλτική Θάλασσα.
Πηγή: ΚΥΠΕ
